Informacje

Baza zawiera dane dotyczące majątków ziemskich i związanych z nimi cmentarzy położonych na terenie północno-wschodniej Polski, w granicach administracyjnych byłych Prus Wschodnich z 1939 roku.

Dane zgromadzono na podstawie analizy historycznych materiałów kartograficznych (Meßtischblätter w skali 1:25 000 z lat 1870-1945) uzupełnionych o dane z ksiąg adresowych wschodniopruskich majątków ziemskich wydawanych od połowy XIX wieku pod różnymi tytułami (m.in. Adressbuch der Ritterguts- und Gutsbesitzer; Handbuch des Grundbesitzes; Landwirtschaftliches Güter- Adreßbuch)

W bazie nie uwzględniono majątków określanych w księgach adresowych mianem Gut liczących poniżej 100 ha całkowitej powierzchni. Nie uwzględniono również majątków ziemskich należących do nadleśnictw, chyba, że stały się one ich własnością w wyniku późniejszych przekształceń własnościowych. Podobnie nie uwzględniono majątków oddawanych w dzierżawę, których właścicielami były miasta lub wspólnoty gminne.

Nazwy polskie miejscowości wpisane w nawiasy zastosowano w stosunku do byłych majątków ziemskich, które nie zachowały się fizycznie, a miejsca ich pierwotnych lokalizacji nie mają współczesnych nazw własnych. Nazwy takich stanowisk odnoszą się do urzędowych nazw obrębów, w granicach których znajdują się dziś miejsca lokalizacji byłych majątków.

Nazwy polskie istniejących do dziś pozostałości dawnych wschodniopruskich majątków ziemskich, zgodne z nazwami miejscowymi odpowiadającymi systemowi nazewniczemu dostępnemu na portalu geoportal.gov.pl.

W uzasadnionych przypadkach historyczne nazwy majątków (obowiązujące do 1945 roku) podano w dwóch brzmieniach – sprzed (nazwa I) i po (nazwa II) ich germanizacji.

Elementem referencyjnym dla polskich nazw cmentarzy są nazwy majątków ziemskich.

Cmentarze położone w pobliżu dawnych majątków (w tym majątków położonych w granicach wsi), w obrębie których nie stwierdzono podczas weryfikacji terenowej śladów pochówków wyróżnionych (domniemanych pochówków właścicieli ziemskich) oznaczano mianem cmentarzy dworskich.

W bazie odnotowano również zidentyfikowane miejsca pochówków właścicieli ziemskich pochowanych na cmentarzach parafialnych (najczęściej przykościelnych), w kaplicach grobowych oraz wolnostojących grobowcach.

W zestawieniach danych z ksiąg adresowych przyjęto przelicznik z mórg na hektary, odnosząc się do dużej morgi pruskiej liczącej 0,5673 ha.